Brytyjskie muzea mogą łatwiej zwracać zabytki. Nowe przepisy nie dotyczą British Museum

28 listopada 2025, 10:00

W Wielkiej Brytanii zaczęły obowiązywać przepisy, które ułatwiają zwrot zabytków do państw ich pochodzenia. Pozwalają one muzeom, które są zarejestrowane jako instytucje charytatywne i nie zostały uznane za muzea narodowe, przekazanie za granicę zabytków na podstawie „zasad moralnych”. Spod działania tych przepisów wyłączono jednak – ze względu na przepisy, którymi są objęte (np. British Museum Act z 1963 roku zabrania zbywania przedmiotów z jego kolekcji) – 16 instytucji i muzeów, w tym British Museum, Tate Gallery i National Gallery.



Wyznawcy są jak rodzina

11 września 2008, 10:44

Badanie religii nastręczało antropologom sporo trudności. Zamiast więc skupiać się na próbach pomiaru nieuchwytnych wierzeń w zjawiska nadprzyrodzone, nastawili się na analizę czegoś namacalnego, a mianowicie języka używanego do komunikowania przekonań religijnych.


Odkryto nową strukturę w Drodze Mlecznej

9 stycznia 2013, 12:42

Astronomowie zauważyli pierwszą "kość" Drogi Mlecznej. Odkrycie tej nowej struktury, chociaż trudno nazwać je niespodziewanym, jest bardzo istotne, gdyż obserwowanie kształtu naszej galaktyki jest trudne. Znajdujemy się przecież w jej wnętrzu.


Kość zgody

1 lutego 2018, 11:25

Po 22 latach od pierwotnego odkrycia w prywatnej kolekcji zidentyfikowano 2. znany egzemplarz ichtiozaura Wahlisaurus massarae.


Kanadyjskie humbaki uczą się od emigrantów z Alaski

26 stycznia 2026, 10:50

Od wielu lat u wybrzeży Alaski naukowcy obserwują niezwykłą taktykę polowań stosowaną przez humbaki. Polujące zwierzęta wspólnie tworzą duży krąg z wypuszczanego powietrza, otaczając nim ryby i zmuszając do zagęszczenia się. W ten sposób mogą za jednym razem połknąć większą ilość pożywienia. Działanie takie wymaga współpracy, związane jest z istnieniem złożonych więzi społecznych i pokazuje, że humbaki potrafią uczyć się współdziałania. Najnowsze badania pokazują zaś, że uczą się od emigrantów.


Sortowanie zagiętym światłem

1 października 2008, 11:24

Naukowcy z University of St. Andrews wykorzystali światło do przesyłania cząstek po krzywej. Akademicy odkryli, że pewne szczególne wiązki światła nie ulegają dyfrakcji ani rozproszeniu i, co więcej, potrafią podróżować po krzywej i nadawać przyspieszenie niewielkim cząsteczkom.


Nanodrążenie w graficie

25 stycznia 2013, 14:00

Zespół z Karlsruhe Institute of Technology (KIT) i Rice University uzyskał najmniejsze na świecie tunele. Udało się to po przyłożeniu do grafitu nanocząstek niklu. Całość podgrzano w obecności wodoru. Naukowcy uważają, że to doskonały sposób na szyty na miarę grafit np. do zastosowań medycznych.


Związki przewlekłego bólu ze spożyciem glutaminianu sodu

19 lutego 2018, 11:53

Problem chronicznego bólu jest rozpowszechniony na całym świecie. Wydaje się jednak, że pomóc może niewielka, a co najważniejsze tania, zmiana diety. Pilotażowe badania przeprowadzane w Meru w Kenii sugerują bowiem, że istnieje związek między przewlekłym bólem a spożyciem glutaminianu sodu (ang. monosodium glutamate, MSG). Naukowcy wykazali, że kiedy uczestnicy studium zmniejszali jego spożycie, ich stan się poprawiał.


Uczeni rozwiązali zagadkę niebieskiego pierścienia Urana

22 kwietnia 2026, 10:35

Poznaliśmy pełne spektrum odbicia dwóch najbardziej zewnętrznych pierścieni Urana, μ i ν. Badania przeprowadzone za pomocą W. M. Keck Observatory oraz Teleskopów Kosmicznych Hubble'a i Webba, dały nam wgląd w szczegółowy skład obu pierścieni. Μ i ν są szczególnie interesujące, gdyż to dwa najbardziej zewnętrzne z 13 pierścieni Urana i są wyjątkowo szerokie.


Wołanie o pomoc ratuje rośliny

17 października 2008, 20:26

Prawdziwych przyjaciół poznaje się w biedzie - któż z nas nie zna tego powiedzenia? Najnowsze badania pokazują, że jego sens rozumieją nawet rośliny. Ich "przyjaciółmi" są bakterie reagujące na sygnały wysyłane przez roślinę i pomagające zwalczyć infekcję.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk